In het kort:

De koopwoningmarkt is voor doorsnee-inkomens praktisch onbereikbaar geworden door sterk gestegen huizenprijzen.

• In 2024 kwam iemand met een modaal inkomen meer dan 100.000 euro tekort voor een hypotheek op een gemiddelde koopwoning van 451.000 euro.
• Waar modaal verdieners in 2015 nog 61 procent van het woningaanbod konden kopen, is dat in 2024 gedaald naar slechts 21 procent.
• Eenpersoonshuishoudens met een modaal inkomen kunnen nog maar 2 procent van het aanbod betalen.

Het grote plaatje:

Tot 2018 konden huishoudens met een doorsnee-inkomen nog een hypotheek afsluiten op basis van hun salaris alleen. Daarna moesten zij eigen spaargeld meenemen omdat de woningprijzen veel harder stegen dan de inkomens. "De problemen zijn het grootst in de grote steden. Daar is de bereikbaarheid van een koopwoning gedaald tot 18 procent. In Amsterdam en Utrecht zelfs nog meer," aldus CPB-programmaleider Emile Cammeraat.

De onderste regel:

Oplossingen zijn schaars op korte termijn. Het CPB noemt bijbouwen, het makkelijker splitsen van woningen en het verminderen van belastingvoordelen als mogelijkheden, maar DNB waarschuwt dat versoepeling van leennormen alleen maar tot hogere prijzen leidt.