In het kort:

Nederlandse banken verhogen hun tarieven aanzienlijk, terwijl ze tegelijkertijd miljarden verdienen aan geld dat klanten renteloos op betaalrekeningen aanhouden.

• Prijsverhogingen sinds begin 2025 variëren van 7,8 procent bij Rabobank tot 25 procent bij ASN Bank.
• Op betaalrekeningen staat in totaal 109 miljard euro, waarover banken geen rente uitkeren maar wel 5 à 6 procent verdienen door het uit te lenen.
• Dit levert banken naar schatting ruim 5 miljard euro per jaar op aan rente-inkomsten.

De andere kant:

Banken wijzen op gestegen kosten voor witwascontroles en verdwenen inkomstenbronnen als verklaring voor de tariefstijgingen.

• "Veel inkomstenbronnen van vroeger zijn verdwenen," stelt Berend Jan Beugel van Betaalvereniging Nederland. Banken mogen geld niet meer tijdelijk vasthouden bij betalingen.
• Witwascontroles vereisen uitgebreide, vaak handmatige checks van klanten en transacties, wat volgens hoogleraar Tom Loonen "een heel duur proces" is.
• Banken investeren fors in IT-systemen, beveiliging en fraudebestrijding om aan verscherpte regelgeving te voldoen.

De onderste regel:

Consumenten stappen nauwelijks over naar goedkopere alternatieven omdat bankrekeningen sterk verweven zijn met het dagelijks leven. Dit gebrek aan concurrentie stelt banken in staat prijzen te verhogen ondanks aanzienlijke winsten.