In het kort:

Het nieuwe pact brengt ingrijpende veranderingen voor zowel de IND als asielzoekers, maar de effectiviteit blijft onzeker.

• De IND moet asielaanvragen binnen zes maanden afhandelen in plaats van twee jaar, met vereenvoudigde procedures.
• Nieuwe asielzoekers krijgen voorrang, waardoor mensen in lopende procedures tot drie jaar moeten wachten.
• Asielprocedures moeten vooral aan de EU-buitengrenzen plaatsvinden, zoals in Griekenland of Italië.

Het grote plaatje:

Het succes van het pact hangt af van Europese samenwerking en terugkeerbeleid, waar grote vraagtekens bij bestaan.

• Grenslanden zoals Griekenland moeten asielzoekers registreren en doorstroom voorkomen, terwijl andere EU-landen financiële steun of opvang bieden. Nederland kiest voor geld, Duitsland neemt wel asielzoekers over.
• Asielzoekers met weinig kans op succes komen in een snelle twaalfwekenprocedure in gesloten centra, met verplichte terugkeer bij afwijzing.

De onderste regel:

De grootste zwakte is het terugkeerbeleid. Veel landen weigeren afgewezen asielzoekers terug te nemen. Zonder effectieve terugkeer blijft het de vraag of het pact zijn doelen kan bereiken, ondanks plannen voor uitzetcentra buiten de EU.