In het kort:
De VS en Belarus bereikten een humanitaire deal die leidt tot de vrijlating van honderden politieke gevangenen in ruil voor economische verlichting.
- 250 politieke gevangenen komen vrij, waarvan het merendeel in Belarus mag blijven en achttien worden uitgezet naar Litouwen.
- De VS versoepelt sancties op twee Belarussische banken, het ministerie van Financiën en heft sancties op potasbedrijven op.
- "De vrijlating van 250 mensen vandaag is een belangrijke humanitaire stap en laat zien dat de president zich inzet voor directe en daadkrachtige diplomatie", aldus VS-gezant Coale.
Het grote plaatje:
De deal markeert een opmerkelijke toenadering tussen Belarus en het Westen na jaren van isolatie.
- Veel gevangenen werden opgepakt tijdens massale protesten in 2020 tegen president Loekasjenko, die al meer dan dertig jaar aan de macht is en hard optreedt tegen oppositie.
- Belarus kreeg sancties opgelegd wegens repressie en steun aan de Russische invasie van Oekraïne in 2022, waarbij Loekasjenko Belarussisch grondgebied beschikbaar stelde voor Russische aanvallen.
- Sinds 2025 verbetert de relatie met de VS. Eind vorig jaar kwamen al 120 politieke gevangenen vrij na een eerdere deal.
De onderste regel:
Ondanks deze vrijlatingen zitten er volgens mensenrechtenorganisatie Viasna nog altijd meer dan 1100 politieke gevangenen vast in Belarus.
